کشف دانشمندان ترکیه که رشد تومور سرطانی را متوقف میکند
پروفسور دکتر موتلو دمیرای، متخصص انکولوژی پزشکی که با روش درمان ویژه هر فرد بر پایه استخراج نقشه ژنی بیماران سرطانی توجهها را جلب کرده است، و تیم او (بیمارستان Medicana) با کار روی ژنی که در جهان تعریفی نداشت، تعریفی ارائه کردند که در ASCO (انجمن سرطانشناسی بالینی آمریکا)، مجله پیشرو جامعه سرطان آمریکا، منتشر شد. پروفسور دکتر دمیرای که نشان داد پروتئین RAF-1 سلول سرطانی را بزرگ میکند، پیش از هفته سرطان به روزنامه SABAH گفت که چگونه با درمان دارویی خود ظرف ۳ ماه تومور بیمار سرطانی را از میان برداشتند. دمیرای که گفت با این روش درمانی بر زندگی هزاران بیمار اثر خواهند گذاشت، افزود: «از مشارکت در پیشرفت علم خوشحال شدیم.»
پروفسور دکتر موتلو دمیرای با بیان اینکه پژوهش منتشرشده در ASCO، مجله پیشرو جامعه سرطان آمریکا، درباره آشکار کردن نحوه کار پروتئین RAF-1 و نقش آن در سرطان است، درباره این پژوهش پرسروصدا چنین گفت:
«از بیمارمان که در نقطهای به ما مراجعه کرد که همه گزینههای درمان استاندارد را به پایان رسانده بود، نمونهبرداری کردیم. به کبد و استخوانها متاستاز داده بود. در ضایعات کبدی و کیفیت ژنتیکی چیز بسیار جالبی دیدیم. بیمار با جهشها سرطانی شده بود و این جهشها تومور را افزایش میدادند. جهشهای این موقعیت به شکل خانوادگی در کودکان سبب بزرگ شدن قلب میشوند؛ یعنی عضوی را که در آن هستند بزرگ میکنند. ما هم از همینجا آغاز کردیم و گفتیم «شاید این جهشها همین سرطان را بزرگ میکنند» و از خود پرسیدیم: «این جهشها چه تغییری ایجاد کردهاند و درون سلول کدام سازوکارها به کار افتادهاند؟»
پس از پژوهش تیم ما، دریافتیم که پروتئین RAF-1 سازوکاری بسیار مهم را فعال میکند و در این بیمار پروتئین RAF-1 نمیتوانست بسته شود و همین پیوسته تومور را بزرگ میکرد. چنانکه میدانید، سرطان گروهی از سلولهاست که مهارنشده رشد میکنند. این پروتئین سازوکاری را فعال میکند که از پایه سبب رشد سلول میشود. درست مانند کلید برق خانه: وقتی فشار میدهید باید روشن شود و وقتی دوباره فشار میدهید باید خاموش شود. یعنی سلول باید هنگام نیاز تکثیر شود و پس از آن متوقف گردد. پروتئین RAF-1 باید در موقعیتهای ۶۲۱ و ۲۵۹ به بخشی به نام 14-3-3 متصل شود. اما اینجا به دلیل فسفریله نشدن پرولین، اتصال انجام نمیشود. در تمام مدتی که باز میماند، سلول سرطانی به رشد ادامه میدهد.
دارویی برای بستن آن نداشتیم و همه کبد پر از تومور بود؛ اما ۳ ماه پس از دادن داروی MEK دیگر توموری نمانده بود. جلوی رشد سلول را گرفتیم. یعنی اگر این وضعیت را مثال بزنیم: اگر نمیتوانیم چراغ را با فشار دادن کلید خاموش کنیم، باید سیم رسیده به لامپ را قطع کنیم. این دادهای تعریفنشده بود. در این باره با استادی از سنگاپور تماس گرفتیم و درستی فرضیه ما در سطح سلولی و مولکولی اثبات شد. جهش پروتئین RAF-1 به طور میانگین با فراوانی حدود ۱ درصد دیده میشود. با در نظر گرفتن اینکه هر سال حدود ۸ میلیون بیمار سرطانی وجود دارد، این یعنی حدود ۱۰۰ هزار بیمار. فکر میکنیم بر زندگی بیماران اثر خواهیم گذاشت. بسیار هیجانزده شدیم. افزون بر این از مشارکت در پیشرفت علم نیز خوشحالیم.»
واکسن سرطان ممکن است
دمیرای که از نشانههای یک پیشرفت مهم در درمان سرطان خبر داد، گفت: «پپتیدهای جهشیافته موجود در سلولهای سرطانی به تنهایی شناخته نمیشوند؛ اما اگر آنها را کنار هم بگذاریم، پروتئین بزرگی به ما میدهند. اگر RNA آن را بسازید، واکسن سرطان پدید میآید. به لطف درمان ویژه هر فرد که با استخراج ساختار ژنی تنظیم میشود، تولید واکسن سرطان بر پایه هر فرد ممکن است.»
پیگیری تومور در خون ممکن است
دمیرای، متخصص انکولوژی، توضیحات خود را چنین ادامه داد: «آزمایش ژنتیکی دیگری هم داریم. به کمک آن با استخراج نقشههای ژنی میتوانیم پیشبینی کنیم در آینده سرطان خواهید گرفت یا نه. این آزمایش میتواند توموری را که در خون یک در میلیون است نشان دهد. با انجام تحلیلهای مولکولی، امکان پیگیری پویایی تومور در خون را ۹ ماه زودتر از تصویر PET و MR فراهم میکند. به همین دلیل میگوییم: «اگر کسی نتواند زیستشناسی سرطان را تحلیل کند، نمیتواند آن را درمان هم بکند.»»