عبور از مقاومت به داروی هوشمند: پاسخ نزدیک به کامل با ترکیب مبتنی بر نراتینیب پس از T-DXd
در بیمار مبتلا به سرطان متاستاتیک پستان HR+/HER2+ که در برابر درمان T-DXd مقاومت پیدا کرده بود، نقشه ژنتیکی تومور از نو استخراج شد. پس از آنکه نشان داده شد مسیر HER2 در سطح RNA همچنان فعال است، با ترکیب نراتینیب، فولوسترانت و پاکلیتاکسل در متاستازهای کبدی پاسخی نزدیک به کامل به دست آمد.
۲۱ ژانویه ۲۰۲۵ — گزارش موردی ما که تیممان آن را پیش برد و رویکردی تازه در درمان سرطان متاستاتیک پستان HR+/HER2+ ارائه میکند، در مجله Frontiers in Oncology منتشر شد.
داروهای هوشمند در درمان سرطان پستان، بهویژه تراستوزوماب دروکستکان (به اختصار T-DXd)، در سالهای اخیر انقلابی پدید آورده و برای بیماران بسیاری امید بودهاند. اما سرطان بیماریای هوشمند است؛ در برخی بیماران تومور میتواند به مرور در برابر این داروهای نیرومند مقاومت پیدا کند. وقتی این مقاومت پدیدار میشود، گزینههای درمان استاندارد برای بیماران بسیار محدود میگردد.
پژوهش ما از این نظر اهمیت بسیاری دارد که گزارشی در ادبیات علمی است و در آن با شکستن این مقاومت دشوار و با ترکیب درمانی تازهای ویژه بیمار (نراتینیب، فولوسترانت و پاکلیتاکسل)، توقف بیماری و نابودی تقریبا کامل تومورها به دست آمده است.
چکیده پژوهش
در مقاله ما فرآیند درمان بیمار زن ۳۸ سالهای بررسی شده است که به سرطان متاستاتیک پستان با گیرنده هورمونی و HER2 مثبت (HR+/HER2+) مبتلا بود، یعنی سرطانی که به کبد گسترش یافته بود. بیمار ما در آغاز از درمان T-DXd، داروی هوشمند نیرومند نسل جدید، سود بسیاری برد، اما حدود ۹ ماه بعد تومور در برابر این دارو مقاومت پیدا کرد و در کبد دوباره شروع به رشد نمود.
در این نقطه، بورد مولکولی تومور ما نقشه ژنتیکی تومور بیمار را (پروفایلسازی جامع ژنومی) از نو استخراج کرد. در بررسیهای انجامشده، چگونگی دگرگونی تومور ژرف کاویده شد: با اینکه پروتئین HER2 روی سطح سلول در آزمونهای هیستوپاتولوژیک ناپدید شده بود، مشخص شد در سطح ژنتیکی (سطح RNA) تومور همچنان با استفاده از همین مسیر رشد میکند. افزون بر این، جهشهای ژنتیکی تازهای که تومور میتوانست برای پدید آوردن مقاومت دارویی به کار گیرد شناسایی شدند.
بر پایه این نیمرخ ژنتیکی تازه، برای بیمار ما درمان ترکیبی سهگانهای (نراتینیب، فولوسترانت و پاکلیتاکسل) اجرا شد که نقاط ضعف تومور او را هدف میگرفت. در نتیجه، پاسخی نزدیک به کامل به دست آمد که در آن متاستازهای کبدی در مدتی بسیار کوتاه تقریبا کاملا ناپدید شدند و این پاسخ مدتی طولانی حفظ شد.
نتیجهگیریها
- تومورها تغییر میکنند، درمانها هم باید تغییر کنند: سرطان بیماریای ایستا نیست، پویاست. وقتی دارویی دیگر کارساز نباشد، بررسی دوباره ژنتیک تومور اهمیتی حیاتی دارد.
- دوران درمان یکسان برای همه بسته میشود: در نقطههایی که راهنماهای درمان استاندارد به بنبست میرسند، بوردهای چندرشتهای و مولکولی تومور میتوانند راهحلهایی ویژه بیمار بسازند.
- در ترکیبی تازه گشوده میشود: ترکیب درمانی سهگانهای که در این مورد به کار رفت، این توان را دارد که راه پژوهشهای بالینی تازه و گستردهتری را برای دیگر بیمارانی که مقاومت مشابهی به داروی هوشمند پیدا میکنند بگشاید.
پیوند مقاله: https://www.frontiersin.org/journals/oncology/articles/10.3389/fonc.2024.1484750/full
تصاویری از مقاله
